Χειμωνάς: Νέοι και Δικαιώματα

Η νέα γενιά αποτελεί πιθανότατα το μεγαλύτερο θύμα της κρίσης που βιώνουμε τα τελευταία χρόνια. Όσοι είχαμε την τύχη να γεννηθούμε την δεκαετία του ’70 και του ’80, ουσιαστικά απολαύσαμε  την πιο ειρηνική, εύρωστη οικονομικά και σταθερή περίοδο της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Αντίθετα οι γενιές του ‘90 και του 2000 βρέθηκαν από νωρίς στα βαθιά. Με δεδομένο πως η χώρα μας δεν πρόκειται να ανακάμψει άμεσα χιλιάδες νέοι συμπατριώτες μας βρίσκονται να ζουν μια ζωή δύσκολη χωρίς προοπτικές και χωρίς όνειρα.

 

Η δυσάρεστη αυτή πραγματικότητα  δεν έχει να κάνει μόνο με τα οικονομικά προβλήματα των τελευταίων ετών. Οι νέοι στην Ελλάδα πληρώνουν λάθη δεκαετιών και νοοτροπίες αιώνων. Απλώς έτυχε ο λογαριασμός να πέσει σε αυτούς.

 

Σε μια εποχή όπου η οικονομική ασφάλεια που παρείχε ηοικογένεια έχει αποδυναμωθεί σημαντικά ο νέος και η νέα βρίσκονται αντιμέτωποι με την ανεργία με την αποφοίτησή τους είτε από το Λύκειο είτε από το Πανεπιστήμιο. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως χρήματα αυτή την στιγμή δεν υπάρχουν. Επίσης, θα ήταν μεγάλο λάθος να δώσουμε κίνητρα στους εργοδότες στο να προσλαμβάνουν άτομα νέα σε ηλικία σε βάρος των πιο μεγάλων. Ένας άνθρωπος που θα μείνει χωρίς δουλειά στα πενήντα του θα αντιμετωπίσει πολύ πιο σοβαρά προβλήματα επιβίωσης από ένα εικοσάρη.

 

Ειδικός δεν είμαι. Θα καταθέσω όμως κάποιες προτάσεις που θεωρώ πως ανταποκρίνονται στην κοινή λογική και θα μπορούσαν να δώσουν κάποιες λύσεις σε ένα, ούτως ή άλλως, δισεπίλυτο πρόβλημα. Γνωρίζω φυσικά πως σε ό,τι αφορά την Παιδεία η Ώρα Αποφάσεων διαθέτει συγκεκριμένη και αναλυτική πρόταση. Ωστόσο, θα ήθελα να αναπτύξω κάποιες προσωπικές απόψεις θέτοντάς τις προς συζήτηση.

Προτείνω λοιπόν:

 

Την εισαγωγή του (ουσιαστικού) επαγγελματικού προσανατολισμού στα σχολεία. Το μάθημα αυτό μπορεί να προσαρμόζεται ανά περιόδους στις ανάγκες που έχει η αγορά, κατευθύνοντας τους μαθητές προς τα επαγγέλματα που παρουσιάζουν μεγαλύτερη ζήτηση σε εργατικά χέρια αλλά και εκείνα που έχουν εμφανιστείσχετικά πρόσφατα με την ανάπτυξη της τεχνολογίας.

 

-Την κατάργηση των Πανελληνίων Εξετάσεων. Πρόκειται για έναν θεσμό που απλώς ενθαρρύνει την «παπαγαλία» και οδηγεί πολλές φορές τους νέους σε σχολές που δεν τους ενδιαφέρουν και, κατ’ επέκταση, σε επαγγέλματα τα οποία υπό φυσιολογικές συνθήκες δεν θα επέλεγαν. Η κυβέρνηση Τσίπρα έχει ήδη προαναγγείλει την κατάργησή των Π.Ε. Η «δημιουργική ασάφεια» του αρμόδιου υπουργού Κώστα Γαβρόγλου όμως προσωπικά με κάνει να αμφιβάλλω. Άποψή μου είναι πως πρέπει να εφαρμοστεί το γαλλικό μοντέλο: Το απολυτήριο Λυκείου αποκτά μεγαλύτερη αξία από όση είχε μέχρι σήμερα και δίνει πρόσβαση στο μαθητή στην σχολή της αρεσκείας του. Το ξεσκαρτάρισμα γίνεται εκεί. Ο αριθμός των φοιτητών που ολοκληρώνουν τον κύκλο σπουδών και άρα μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους ως το τέλος θα εξαρτάται κάθε χρόνο από την διαθεσιμότητα των θέσεων εργασίας. Έχει μεγάλη σημασία να εξασφαλιστεί ο αδιάβλητος χαρακτήρας των πανεπιστημιακών εξετάσεων. Ένας τρόπος θα ήταν τα γραπτά να είναι ανώνυμα (όπως στις Πανελλήνιες) και να διορθώνονται από τους καθηγητές των σχολών άλλων πόλεων (Οι καθηγητές της Νομικής Αθηνών να διορθώνουν τα γραπτά των φοιτητών της Νομικής Θεσσαλονίκης κ.ο.κ.).

 

-Την ενίσχυση της αποκέντρωσης. Είναι γνωστό πως η Ελλάδα είναι μια χώρα όπου τα πάντα περιστρέφονται γύρω από την Αθήνα. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως η κρίση βιώνεται σαφώς εντονότερα στην Πρωτεύουσα σε σχέση με την Περιφέρεια. Πρέπει λοιπόν να δοθούν κίνητρα στους νέους να εγκατασταθούν στις ιδιαίτερες πατρίδες τους (όσοι κατάγονται από την Περιφέρεια) ή γενικότερα να κινηθούν προς μικρότερα αστικά κέντρα.Είναι γνωστό π.χ.  πως πολλοί δήμοι της χώρας (και η Ελληνική Εκκλησία βεβαίως βεβαίως…) κατέχουν εκτάσεις οι οποίες παραμένουν αναξιοποίητες. Οι εκτάσεις αυτές θα μπορούσαν να παραδοθούν σε νέα σε ηλικία άτομα τα οποία θα επέλεγαν να εγκατασταθούν και να εργαστούν σε αυτές, στα πρότυπα των ισραηλινών κιμπούτς. Η αναβάθμιση της Περιφέρειας θα δημιουργήσει περισσότερες θέσεις εργασίας.

 

-Την ενίσχυση της δημιουργίας νέων επιχειρήσεων από νέους ανθρώπους. Τι πιο όμορφο και απλό από το να εργάζεσαι για τον εαυτό σου! Άλλωστε ζούμε σε μια εποχή που άτομα που βρίσκονται ακόμη και στην εφηβεία διαθέτουν επινοητικότητα και διορατικότητα που θα ζήλευαν οι τριαντάρηδες και οι σαραντάρηδες άλλων εποχών. Ένας απλός τρόπος δημιουργίας θέσεων εργασίας  τον οποίο το κράτος θα μπορούσε να ενισχύσει προχωρώντας σε γενναίες φοροαπαλλαγές.

 

-Την κατάργηση της υποχρεωτικής θητείας και την δημιουργία επαγγελματικού στρατού. Οι νέοι άνδρες σήμερα είναι υποχρεωμένοι να σπαταλούν ενάμιση χρόνο της ζωής τους σε κάτι παντελώς άσκοπο και ανώφελο και ενώ βρίσκονται στην πιο δημιουργική τους ηλικία, αμέσως μόλις τελειώσουν το σχολείο ή το Πανεπιστήμιο. Μερικοί μάλιστα αναγκάζονται να διακόψουν τις σπουδές τους για να υπηρετήσουν στον στρατό. Η Ελλάδα είναι μία από τις ελάχιστες χώρες της Ε.Ε. που διατηρεί την υποχρεωτική θητεία. Αντίθετα, η δημιουργία ενός αμιγώς επαγγελματικού στρατού θα δημιουργήσει χιλιάδες θέσεις εργασίας αλλά και έναν άρτια εκπαιδευμένο στράτευμα αν, ο μη γένοιτο, παραστεί ανάγκη.

 

Πέρα από όλα αυτά θα χρειαστεί γενναία αναβάθμιση της Παιδείας σε όλα τα επίπεδα. Σε θέματα διδακτικής ύλης, αξιολόγησης των δασκάλων και των καθηγητών, εκσυγχρονισμού των μαθητικών και φοιτητικών κτηρίων και γενικότερης οργάνωσης. 

11 comments

  • Θανάσης Χειμωνάς

    By Θανάσης Χειμωνάς

    Reply

    Για το κόστος συμφωνώ και μίλησα γι αυτό παραπάνω. Αντίθετα πιστεύω πως ένας άρτια εκπαιδευμένος επαγγελματικός στρατός είναι πιο κατάλληλος για να διαχειριστεί ενδεχόμενη εμπόλεμη κατάσταση.

  • Γεωργία Θ.

    By Γεωργία Θ.

    Reply

    Ενδιαφέρουσα τοποθέτηση που όμως χρειάζεται περισσότερη εμβάθυνση για το πως όλα όσα προτείνονται μπορούν να υλοποιηθούν. Είναι σημαντικό να έχουμε τους σωστούς τίτλους και σε πολλές περιπτώσεις τους έχουμε, αλλά πάντα χωλαίνουμε στον τομέα του ορθού σχεδιασμού αποδοτικών λύσεων εφαρμογής που τελικά θα οδηγήσουν και στο επιθυμητό αποτέλεσμα.

    Αν εξαιρέσω το θέμα του στρατού και των πανελλαδικών εξετάσεων που από μόνα τους χρειάζονται μία μεμονωμένη έναρξη διαλόγου, όλα τα υπόλοιπα με τον ένα ή με τον άλλο τρόπο υλοποιούνται στην Ελλάδα της κρίσης και ΣΕΠ τυπικά υπάρχει και κονδύλια για την υποστήριξη της επιχειρηματικότητας δίνονται και αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις που ενισχύουν την αποκέντρωση. Τι πάει τόσο λάθος λοιπόν; τι δεν γίνεται καλά και όλες αυτές οι προσπάθειες τελικά δεν φέρνουν τα επιθυμητά αποτελέσματα; τι μπορούμε να κάνουμε πιο συγκεκριμένα για να αλλάξουμε τις στρεβλώσεις; Νομίζω πως σε αυτά τα ερωτήματα ζητά απαντήσεις ο μέσος μαθητής, ο μέσος γονιός, ο μέσος φοιτητής κ.λπ. Όποιος δώσει απτές και εφαρμόσιμες απαντήσεις θα έχει ένα αναμφίβολο προβάδισμα στην κοινωνία.

    • Θανάσης Χειμωνάς

      By Θανάσης Χειμωνάς

      Reply

      Προφανώς χρειάζεται εμβάθυνση. Άλλωστε, όπως αναφέρω στο κείμενό μου, δεν είμαι ειδικός. Απλώς καταθέτω κάποιες προτάσεις για συζήτηση. Στο ό,τι πολλά από όσα αναφέρω συμβαίνουν ήδη αλλά “στα χαρτιά” συμφωνώ μαζί σας.

  • Αντώνης Π.

    By Αντώνης Π.

    Reply

    Θα έλεγα πως με την δημιουργία Εθνοφρουράς (π.χ. στα πρότυπα της Αμερικανικής) μπορεί η χώρα να ενισχύσει την άμυνα της ώστε να μην υπάρξει κενό ασφαλείας κατά την μετάβαση σε έναν πλήρως επαγγελματικό στρατό, που είναι όμως αναγκαία. Η μετάβαση άλλωστε δεν μπορεί να γίνει απ’ την μια μέρα στην άλλη καθώς η οικονομία της χώρας μας αυτή την στιγμή δεν το επιτρέπει.

    • Θανάσης Χειμωνάς

      By Θανάσης Χειμωνάς

      Reply

      Εννοείται πως η μετάβαση θα γίνει σταδιακά για πολλούς λόγους.

  • Δημήτρης Ζαπώνης

    By Δημήτρης Ζαπώνης

    Reply

    Το ζήτημα της στρατιωτικής θητείας ήταν πάντα ένα αγκάθι. Στην εποχή μου, είμαι στα 70, υπηρετούσαμε από 24 ως 30 μήνες και την θητεία την αντιλαμβανόμασταν ως ένα είδος τιμωρίας παρότι εκείνη την εποχή ο πατριωτισμός δεν είχε απαξιωθεί τόσο. Άλλωστε η υποτιθέμενη στρατιωτική εκπαίδευση ήταν άθλια. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο στρατός πρέπει σήμερα να γίνει αμιγώς επαγγελματικός, διότι ήδη εν πολλοίς είναι, αφού πέραν των μόνιμων αξιωματικών και υπαξιωματικών υπάρχουν και οι ΕΠΟΠ. Και τούτο όχι μόνο για λόγους οικονομικούς. Κατά τη γνώμη μου, ο στρατός χρειάζεται τα μόνιμα στελέχη, τα οποία σε καιρό πολέμου θα είναι οι επιτελικοί και θα χειρίζονται τα περίπλοκα όπλα, όμως απαιτείται-ειδικά για τη χώρα μας- και όλοι οι πολίτες να έχουν μια στοιχειώδη εκπαίδευση. Ο στρατός μπορεί αν οργανωθεί σωστά να γίνει το μεγάλο εκπαιδευτήριο και να χρησιμοποιεί επωφελώς τους νέους ώστε η θητεία τους να μην είναι χαμένος χρόνος. Επειδή μάλιστα, δεν είμαστε Ελβετία και οι κίνδυνοι είναι προφανέστατοι και επειδή υπάρχει λειψανδρία θα πρότεινα να στρατεύονται και οι γυναίκες. Δεν χρειάζεται να κάνουν ένοπλη θητεία, αλλά να καλύπτουν όλες τις βοηθητικές εργασίες, από γραμματειακή υποστήριξη μέχρι καθαριότητα. Αν και ήδη, ως επαγγελματίες καλύπτουν και τις πιο δύσκολες και “ανδρικές” θέσεις. Ξέρω ότι οι θέσεις αυτές θα κριθούν ως μιλιταριστικές και φυσικά ως ασύμφορες πολιτικά, αφού όχι μόνο δεν φέρνουν ψήφους, αλλά διώχνουν και κόσμο. Όχι ότι έχει σημασία, αλλά δηλώνω και είμαι πασιφιστής και αντιμιλιταριστής. Άλλωστε ως προερχόμενος από αριστερή οικογένεια δεν πέρασα καλά κατά τη θητεία μου (1971-1973). Όμως, η πραγματικότητα και οι διεθνείς συνθήκες με οδηγούν, ως πραγματιστή και όχι αφελή αριστερό, να υποστηρίζω αυτές τις θέσεις.

    • Θανάσης Χειμωνάς

      By Θανάσης Χειμωνάς

      Reply

      Σε ο,τι αφορά την στοιχειώδη εκπαίδευση που αναφέρετε θα μπορούσαν όλοι οι νέοι μόλις τελειώσουν το σχολείο να ακολουθούν την βασική για σαράντα μέρες ώστε να γνωρίζουν τι και πως αν, ο μη γένοιτο, χρειαστεί. Το θέμα της στράτευσης των γυναικών ακούγεται συχνά τελευταία. Προσωπικά είμαι κάθετα αντίθετος. Θεωρώ πως δεν συντρέχει λόγος. Οι γυναίκες πηγαίνουν στον στρατό σε χώρες τύπου Ισραήλ οι οποίες, ως γνωστόν, βρίσκονται ουσιαστικά σε εμπόλεμη κατάσταση εδώ και δεκαετίες.

  • Δημήτρης Κ.

    By Δημήτρης Κ.

    Reply

    Καλή αρχή στον διάλογο εύχομαι και συγχαρητήρια στην πρωτοβουλία της Ώρας Αποφάσεων. Πολλά τα θέματα που έθιξε ο κ. Χειμωνάς, θα προσπαθήσω κι εγώ να παραθέσω τις σκέψεις μου.

    Ως άνθρωπος που έχει σχέση με το χώρο, μοιραία θα αναφερθώ πρώτα στο θέμα της κατάργησης της υποχρεωτικής θητείας. Οι σύγχρονες ένοπλες δυνάμεις διεξάγουν τις επιχειρήσεις τους, μέσω της χρήσης εξοπλισμού τεχνολογίας αιχμής. Ο σύγχρονος στρατιώτης απαιτείται να διαθέτει υψηλότατο επίπεδο τεχνικών γνώσεων. Λαμβάνοντας αυτό υπόψιν, ένας καθαρά επαγγελματικός στρατός είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεται κάθε σύγχρονο κράτος, το οποίο έχει αποφασίσει πως χρειάζεται Ένοπλες Δυνάμεις. Όμως πρέπει να είναι σαφές, ότι ο επαγγελματικός στρατός κοστίζει αρκετά. Στην παρούσα κατάσταση, η υποχρεωτική θητεία υπάρχει για να μειώθει το κόστος της διατήρησης των Ενόπλων Δυνάμεων. Η δημιουργία αμιγώς επαγγελματικών Ενόπλων Δυνάμεων, πιστεύω πως είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, όμως θα πρέπει να έχουμε τους πόρους να την χρηματοδοτήσουμε.

    Σε ό,τι αφορά τις Πανελλήνιες εξετάσεις, η επιχειρηματολογία για την κατάργησή τους είναι κατανοητή, αλλά το μεγάλο στοίχημα είναι η εξασφάλιση αδιάβλητων Πανεπιστημιακών εξετάσεων. Είναι προτιμότερη η διατήρηση των Πανελληνίων, παρά οποιαδήποτε μορφή εξετάσεων που δεν θα εξασφαλίζει πλήρως την αξιοκρατία.

    Σας ευχαριστώ πολύ.

    • Θανάσης Χειμωνάς

      By Θανάσης Χειμωνάς

      Reply

      Προφανώς το κόστος ενός αμιγώς επαγγελματικού στρατού είναι ένα ζήτημα. Στα υπόλοιπα συμφωνώ μαζί σας.

  • Νίκος Χ.

    By Νίκος Χ.

    Reply

    Καλησπέρα και συγχαρητήρια για την προσπάθεια,

    Η ιδέα της συνδιαμόρφωσης των θέσεων, είναι πραγματικά χρήσιμη προκειμένου να ακουστεί η κοινωνία. Το θέμα των νέων είναι φλέγων, και πιστεύω ότι οι θέσεις που μπορεί να γραφούν εδώ, ακόμα και αν δεν υιοθετηθούν από την Ώρα Αποφάσεων θα μας κάνουν σοφότερους.

    Τώρα σε σχέση με το κείμενο του κυρίου Χειμωνά που υπάρχει παραπάνω.

    Η ιδέα του μισθοφορικού στρατού, ανθρώπων δηλαδή που θα πληρωνόνται για διασφαλίζουν την ειρήνη και τα σύνορά μας, νομίζω ότι έχει πρόβλημα. Σε μία χώρα σαν την Ελλάδα, με δυστυχώς τουλάχιστον “περίεργους” γειτόνους, χρειάζεται πέραν την άρτιας επαγγελματικής κατάρτισης και η κατάθεση ψυχής που μόνο έφεδροι μπορούν να δώσουν. Επιπλέον, θεωρείται ότι οικονομικά είναι εφικτό να πολλαπλασιάσουμε τους ένστολους δημοσίους υπαλλήλους;

    Σας ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο σας.

    • Θανάσης Χειμωνάς

      By Θανάσης Χειμωνάς

      Reply

      Για το κόστος συμφωνώ και μίλησα γι αυτό παραπάνω. Αντίθετα πιστεύω πως ένας άρτια εκπαιδευμένος επαγγελματικός στρατός είναι πιο κατάλληλος για να διαχειριστεί ενδεχόμενη εμπόλεμη κατάσταση. Τέλος δεν είναι κακό να υπάρχουν δημόσιοι υπάλληλοι. Το θέμα είναι να επιλέγονται αξιοκρατικά και να εργάζονται σωστά.

Leave a Reply

Your email address will not be published.
You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>